Zuiderzeemuseum

Zuiderzeemuseum

De wandeling van het Zuiderzeepad is pas compleet na een bezoek aan het Zuiderzeemuseum. Hier vind je echt álles over het leven rond en op de voormalige Zuiderzee. Trek er minimaal een halve, maar liever nog een hele dag voor uit!

Binnenmuseum
In een complex van zeventiende-eeuwse pakhuizen aan de Wierdijk bevindt zich de schatkamer van het Zuiderzee: het binnenmuseum. Wisselende tentoonstellingen tonen de rijke collectie van het museum in een actuele context. Zo krijgt het Zuiderzeeverhaal ook vandaag betekenis. Met historie, fotografie, streekdrachten en design biedt het binnenmuseum voor ieder wat wils. Ook bevindt zich hier de grootste verzameling houten schepen in Nederland getoond.

Buitenmuseum
In het buitenmuseum staan authentieke panden uit het voormalige Zuiderzeegebied, zoals een kerk, een visrokerij, winkels en woonhuizen. Medewerkers en vrijwilligers tonen historische ambachten en het dagelijks leven van begin vorige eeuw. Maak spelenderwijs kennis met de handvaardigheden van toen en nu. Een aantal presentaties biedt een moderne interpretatie van traditionele technieken, materialen en thema’s, zoals het touwproject van Christien Meindertsma naast de touwslagerij. Volg de designroute als je hierin geïnteresseerd bent.

Markerhaven
Betreed het buitenmuseum via de stadsingang aan de Wierdijk. De Marker haven is dan al snel in zicht. Rond deze haven staan woningen uit Marken, Volendam en Monnickendam bij elkaar. Vlak ernaast is een replica van de Marker hellingschuur met helling te zien. Vrijwilligers demonstreren hier hoe netten gemaakt en gerepareerd werden. Het eiland Marken liep tot de afsluiting van de Zuiderzee een paar keer per jaar onder water. Daarom staan veel woningen op kunstmatige hoogten: de werven. Andere huizen staan op palen.

Kerkbuurt
Als je je weg over de dijk vervolgt, ontwaar je de kapel uit Den Oever. De kerkbuurt eromheen is onder andere gereconstrueerd op basis van de plattegrond van het Friese Hindeloopen. Hier bevinden zich behalve een mandenmakerij, snoepwinkel, smederij, postkantoor en school. Huizen uit de Harderwijkse Vuldersbuurt zijn gegroepeerd in een straatje dat uitloopt op de kerk.

Stadgracht
Om de hoek van de banketbakkerij ligt de stadgracht die aan deze kant een Noord-Hollands karakter heeft en aan de andere kant naar Fries voorbeeld is opgebouwd. De tuinen geven deze zijde van de stadsgracht een landelijk karakter, terwijl de Noord-Hollandse zijde een meer stedelijke uitstraling heeft. Aan de gracht staan onder andere een kaaspakhuis, een apotheek, een filmhuis, een woning van een rijke koopman uit Zaandijk en een boerenleenbank.

Polder
De lage polder achter de boerderij is aangelegd naar voorbeeld van polders rond Stavoren. Als het waterpeil in de sloot te hoog wordt, maalt de molen het water omhoog en voert het af naar het boezemwater. In de polder staan onder andere een molen en een visserswoning uit Koehool waar verse vis wordt gerookt. Vergeet niet ervan te proeven!

Vissersdorp
Het gedeelte van het buitenmuseum dat ten oosten van de stadsgracht en de polder ligt, wordt het vissersdorp genoemd. De structuur is bijna identiek aan die van het oorspronkelijke vissersdorp Zoutkamp, aan het Lauwersmeer in Groningen. In het vissersdorp zijn naast huizen uit Zoutkamp, ook huizen te vinden uit Paessens, Moddergat, Vollenhove, Kampen en Monnickendam. De Urker huizen staan op een verhoging in het terrein, net als op Urk zelf. Hier is levende geschiedenis uit het Urk van 1905 te zien, maar ook is er een borstelmakerij en kun je een huisvrouw aantreffen in het huishouden uit 1920.

Kalkovens
Even verderop zie je de grote kegelvormige schoorstenen van de kalkovens. Ze staan niet voor niets bij het water. Niet alleen werden de schelpen die daar tot kalk gebrand werden via de Noordzee en Waddenzee aangevoerd, ook was er water nodig om de kalk te blussen. Tegenover de kalkovens is een plein met picknicktafels en speeleiland ‘Schokland’. Kinderen kunnen hier met hengels vissen ‘uit de zee’ halen. De andere drie voormalige Zuiderzee-eilanden Urk, Wieringen en Pampus liggen in het water. Je bereikt ze met een roeibootje. Op Urk staat een picknicktafel en op Pampus staan twee waterkanonnen waarmee je kunt schieten op doelen. Pampus was namelijk vroeger het verdedigingswerk van de Stelling van Amsterdam.

Nog tijd over? Neem dan de veerboot naar NS-Station Enkhuizen en geniet van een vaartochtje over het IJsselmeer, sluit je ogen en waan jezelf voor heel even daadwerkelijk op de Zuiderzee!

Openingstijden
Het binnenmuseum is het gehele jaar geopend van 10.00 tot 17.00 uur, behalve op eerste kerstdag. Het buitenmuseumseizoen loopt van april tot en met oktober.


Steun ons